ACM: netbeheerders op koers met aanpak vol stroomnet, maar congestiemanagement blijft achter

De netbeheerders liggen volgens hun eigen rapportage op schema met de afspraken om het stroomnet beter te benutten. Dat blijkt uit de eerste update van een openbaar dashboard dat de Autoriteit Consument & Markt (ACM) op 21 oktober 2026 publiceerde. Tegelijk is er een duidelijk aandachtspunt: de regionale netbeheerders zetten congestiemanagement nog maar weinig in. Ze gaven er in 2025 samen €1,6 miljoen aan uit, aanzienlijk minder dan verwacht.

Waarom er een dashboard is

Het stroomnet zit op veel plekken vol. Uitbreiden kost jaren, dus moeten netbeheerders het bestaande net ook slimmer gebruiken. Omdat de invoering van congestiemanagement en zogeheten alternatieve transportrechten achterbleef, gaf de ACM de netbeheerders in november 2025 een formele verbeteropdracht. Zij werkten die uit in verbeterplannen.

Op 2 juni 2026 maakte de ACM bindende, bestuurlijke afspraken met TenneT, Stedin, Liander, Enexis, Rendo, Coteq en Westland Infra. Onderdeel daarvan is dat de ACM de voortgang volgt en periodiek publiceert in een openbaar voortgangsdashboard. Volgens de ACM kunnen consumenten en bedrijven daarop in één oogopslag zien welke congestiemaatregelen in hun gebied beschikbaar zijn en of die al vaak worden toegepast.

Wat de eerste update laat zien

De update gaat over het tweede kwartaal van 2026. De belangrijkste punten:

• Netbeheerders hebben hun netinzicht verbeterd: ze weten beter hoe zwaar hun net belast is.
• Er zijn verschillende nieuwe congestiemaatregelen gereedgemaakt in dit kwartaal.
• De meeste maatregelen worden nog niet grootschalig ingezet. Volgens de ACM was dat voor dit kwartaal ook niet de verwachting; grootschalige inzet is een doel voor de langere termijn.
• De ACM gaat in 2027 op locatie bij de netbeheerders controleren of de gerapporteerde voortgang klopt met de praktijk.
• Een volgende update, over het derde en vierde kwartaal van 2026, verwacht de ACM begin 2027.

Weinig geld naar congestiemanagement

Bij congestiemanagement vragen netbeheerders aangesloten partijen om tegen een vergoeding tijdelijk meer of minder stroom te gebruiken, zodat het net niet overbelast raakt. Volgens de jaarlijkse rapportage van de ACM gaf TenneT in 2025 €49 miljoen uit aan congestiemanagement op de hoogspanningsnetten. Dat ligt in lijn met eerdere inschattingen.

Bij de regionale netbeheerders ligt dat anders. Zij gaven in 2025 samen €1,6 miljoen uit, wat volgens de ACM aanzienlijk lager is dan verwacht. Netbeheer Nederland, de koepel van de netbeheerders, noemt als belangrijkste verklaring dat het afsluiten van congestiemanagementcontracten achterbleef, doordat netbeheerders en klanten het niet altijd eens werden over passende voorwaarden. De ACM blijft deze uitgaven volgen.

Wat betekent dit voor jou als consument?

De contracten in het dashboard, zoals capaciteitsbeperkingscontracten en tijdsblokgebonden transportrechten, zijn vooral bedoeld voor bedrijven en grootverbruikers. Toch merk je de gevolgen thuis ook. Hoe beter het bestaande net wordt benut, hoe sneller er ruimte vrijkomt voor nieuwe aansluitingen, woningbouw, warmtepompen en laadpalen. Netbeheer Nederland benadrukt dat uitbreiding alleen niet genoeg is en dat flexibel netgebruik nodig is.

Voor huishoudens speelt flexibiliteit langs een andere weg. Denk aan slim sturen van laadpalen en thuisbatterijen en de tijdsafhankelijke nettarieven die de ACM voorbereidt. Ook de risico's in de wijk nemen toe: volgens Netbeheer Nederland kan het aantal aansluitingen met verhoogd storingsrisico oplopen tot ongeveer 800.000 in 2035.

Wie stroomgebruik wil verschuiven naar rustige of goedkope uren, kan met de pagina over de dynamische stroomprijs en de thuisbatterij-rekenhulp nagaan wat dat voor de eigen situatie oplevert. Met de energierekening-calculator zie je wat je verbruik ongeveer kost. Meer achtergrond vind je in de categorie netcongestie.

Bronnen

• ACM, Netbeheerders rapporteren dat zij op koers liggen met verbeterprogramma netcongestie, 21 oktober 2026.
• Netbeheer Nederland, Netbeheerders op koers met betere benutting van het elektriciteitsnet, 21 oktober 2026.
• ACM, Voortgangsdashboard, bestuurlijke afspraken en verbeterplannen netbeheerders.
• ACM, ACM en netbeheerders maken bindende afspraken over aanbieden flexibele contracten, inzet congestiemanagement en beter netinzicht, 2 juni 2026.

• netcongestie
• ACM
• congestiemanagement
• netbeheerders
• stroomnet