Opbouw van je energierekening: waar betaal je eigenlijk voor?

Drie partijen op één rekening

Op je energierekening staan bedragen van drie verschillende partijen, ook al betaal je alles aan je energieleverancier:

De leverancier int de transportkosten namens de netbeheerder en draagt ze af. Je kunt niet kiezen voor een andere netbeheerder: die hangt af van waar je woont.

Leveringskosten

Het leveringstarief is de prijs die je leverancier per kWh stroom en per m³ gas rekent. Die prijs hangt af van je contract: vast, variabel of dynamisch. Daarnaast rekent de leverancier vaste leveringskosten, een vast bedrag per maand voor het hebben van een contract. Volgens het CBS waren die vaste leveringskosten in januari 2026 gemiddeld € 92 per jaar voor gas en € 111 voor stroom.

Netbeheerkosten

De netbeheerder rekent transportkosten voor het gebruik van het stroom- en gasnet. Voor huishoudens is dat een vast bedrag, afhankelijk van de grootte van je aansluiting. Het CBS rekende in januari 2026 met gemiddeld € 268 per jaar voor gas en € 477 voor stroom: dat is het gewogen gemiddelde van wat consumenten aan transport betaalden, over alle aansluitingen in de CBS-statistiek. De ACM noemt voor een standaard stroomaansluiting tot 3 × 25 ampère in 2026 gemiddeld € 360 per jaar: dat is specifiek het gemiddelde voor die standaardcapaciteit, niet hetzelfde gemiddelde als bij het CBS. Zwaardere aansluitingen (bijvoorbeeld 3 × 35A) kosten volgens de ACM veel meer en trekken het CBS-gemiddelde omhoog. De transporttarieven stijgen in 2027 naar verwachting met gemiddeld 20 procent.

Energiebelasting en btw

De overheid heft energiebelasting per kWh en per m³. In 2026 is dat € 0,11085 per kWh en € 0,72680 per m³ inclusief btw. Daartegenover staat een vaste belastingvermindering per elektriciteitsaansluiting met verblijfsfunctie: € 628,96 inclusief btw in 2026. Over alles, ook over de energiebelasting, betaal je 21 procent btw.

Een gemiddelde rekening ontleed

Het CBS berekende de gemiddelde rekening in januari 2026 op € 1.993 per jaar, bij 928 m³ gas en 1.747 kWh stroom:

Wat kun je beïnvloeden?

• Verbruik: minder verbruiken verlaagt de variabele leveringskosten én de energiebelasting.
• Contract: het leveringstarief verschilt per leverancier en contracttype.
• Aansluiting: een onnodig zware aansluiting kost veel meer transportkosten.
• Gasaansluiting: wie volledig elektrisch woont en de gasaansluiting laat verwijderen, betaalt geen vaste kosten meer voor gas.

Voorschot en jaarafrekening

Je betaalt meestal een maandelijks voorschot. Eén keer per jaar volgt de jaarafrekening op basis van je werkelijke verbruik. Ligt je verbruik hoger dan geschat, dan betaal je bij; ligt het lager, dan krijg je geld terug. Pas je voorschot tussentijds aan als je verbruik flink verandert, bijvoorbeeld na het plaatsen van zonnepanelen of een warmtepomp.

Met onze calculator reken je uit wat jouw verbruik kost, met je eigen tarieven en aansluiting.

Zelf uitrekenen: Gasprijs per m³ · Energierekening berekenen

• energierekening
• uitleg
• vastrecht
• energiebelasting
• netbeheerkosten