Kabinet: netkosten huishoudens tot 2040 gemiddeld 7,5 procent per jaar hoger

Huishoudens moeten rekening houden met jarenlang stijgende netkosten. Op basis van het onderzoek FIEN 2026 verwacht het kabinet dat huishoudens in de periode 2026-2040 gemiddeld 7,5 procent per jaar meer gaan betalen aan netbeheerkosten, exclusief inflatie. Dat staat in de antwoorden op vragen van de Tweede Kamer over het Nationaal Plan Energiesysteem (NPE), die op 21 oktober 2026 zijn gepubliceerd.

Wat staat er precies?

De Kamercommissie vroeg welk deel van de verwachte stijging van netwerkkosten uiteindelijk bij huishoudens terechtkomt. Het antwoord bevat drie concrete punten:

• Huishoudens zijn aangesloten op de netten van de regionale netbeheerders. De verwachte stijging van hun netwerkkosten in 2027 is 20 procent.
• De ACM maakt in november de definitieve tarieven voor 2027 bekend.
• Op basis van FIEN 2026 (Financiële Impact van het Energiebeleid voor Netbeheerders) is de verwachting dat huishoudens in 2026-2040 gemiddeld 7,5 procent per jaar meer gaan betalen, exclusief inflatie.

Komend voorjaar verschijnt volgens het kabinet een nieuwe prognose van de netbeheerders. De Tweede Kamer wordt voortaan elk jaar bij de Voorjaarsnota geïnformeerd over de investeringsplannen van netbeheerders en de verwachte ontwikkeling van de nettarieven.

Hoe verhoudt dit zich tot eerdere cijfers?

De stijging van 20 procent in 2027 is niet nieuw. Begin oktober publiceerde de ACM de tariefvoorstellen van de netbeheerders voor 2027. Voor een gemiddeld huishouden komt dat neer op circa €89 per jaar extra voor stroom en €52 voor gas, samen ongeveer €141.

Nieuw is het lange-termijnbeeld. Een gemiddelde stijging van 7,5 procent per jaar, veertien jaar lang, telt flink op. Eigen rekenvoorbeeld als indicatie: als de netkosten elk jaar precies 7,5 procent zouden stijgen, liggen ze in 2040 ongeveer 2,75 keer zo hoog als in 2026, nog vóór inflatie. Dat is een rekensom, geen voorspelling van het kabinet; de werkelijke stijging verschilt per jaar en per netbeheerder.

Waarom stijgen de netkosten?

Het stroomnet moet fors worden uitgebreid. Meer warmtepompen, elektrische auto's, zonnepanelen en elektrificatie van de industrie vragen om nieuwe kabels en stations. Die investeringen betalen alle aangesloten huishoudens en bedrijven via de nettarieven.

Opvallend: het NPE rekent voor 2040 met een stroomvraag van circa 260 terawattuur, terwijl de Klimaat- en Energieverkenning 2026 uitkomt op 148 tot 218 terawattuur. Het kabinet noemt dat verschil het beleidsgat tussen de ambities en de verwachte ontwikkeling. Wat een lagere vraag bij gelijkblijvende netinvesteringen betekent voor de nettarieven, is volgens het antwoord niet onderzocht.

Kun je de stijging dempen?

Deels wel. In een ander antwoord schrijft het kabinet dat naar schatting 60 procent van alle huishoudens met de invoering van tijdgebonden nettarieven een stijging van de nettarieven kan dempen. Huishoudens met slimme apparaten, zoals een warmtepomp of laadpaal, kunnen hun verbruik naar verwachting goed verschuiven naar momenten buiten de piek. Welke huishoudens juist nadeel hebben van tijdgebonden tarieven, is volgens het kabinet moeilijk te zeggen. Wel geldt in het algemeen: wie veel stroom gebruikt, betaalt ook meer netkosten.

De ACM heeft voorgesteld om tijdsafhankelijke nettarieven per 2029 in te voeren voor kleine aansluitingen. Gebruik in de piekuren wordt dan duurder, gebruik op rustige uren goedkoper.

Wat betekent dit voor jou?

• Reken met hogere vaste lasten. Netbeheerkosten betaal je altijd, ongeacht je leverancier of contract. Overstappen helpt hier niet.
• Let op november. Dan maakt de ACM de definitieve nettarieven voor 2027 bekend. Je ziet ze terug op je eerstvolgende jaarnota of in je nieuwe termijnbedrag.
• Bereid je voor op tijdgebonden tarieven. Wie nu al went aan verbruik buiten de avondpiek, bijvoorbeeld de auto 's nachts laden of de wasmachine overdag aanzetten, profiteert later het meest.
• Kijk naar je hele rekening. De netkosten zijn maar één onderdeel. Volgens de TNO-prognose die het kabinet ook aanhaalt, stijgt de gemiddelde energierekening van circa €2.020 in 2026 naar €2.140 in 2031.

Bereken met onze energierekening-calculator wat jouw rekening is, en bekijk met de dynamische stroomprijs wanneer stroom goedkoop is.

Hoe zeker is dit?

De 7,5 procent per jaar is een verwachting op basis van één onderzoek, geen vastgesteld tarief. De definitieve tarieven bepaalt de ACM elk jaar opnieuw, en in het voorjaar van 2027 komt er een nieuwe prognose van de netbeheerders. We werken dit artikel bij zodra er nieuwe cijfers zijn.

• netkosten
• nettarieven
• energierekening
• Nationaal Plan Energiesysteem
• netbeheerders
• tijdsafhankelijke nettarieven