Btw op stroom en gas tijdelijk verlaagd naar 9 procent

Een tijdelijke maatregel

Door de snel stijgende energieprijzen in 2022 nam het kabinet meerdere maatregelen om huishoudens te ontlasten. Een daarvan was het tijdelijk verlagen van de btw op aardgas, elektriciteit en stadsverwarming van 21 naar 9 procent, van 1 juli tot en met 31 december 2022.

Btw over belasting

De verlaging had een extra effect omdat btw niet alleen over de leveringskosten wordt geheven, maar ook over de energiebelasting en de netbeheerkosten. Elke euro op de rekening werd dus goedkoper. Tegelijk werd in 2022 de belastingvermindering per aansluiting tijdelijk verhoogd naar € 681,63 exclusief btw.

Terug naar 21 procent

Per 1 januari 2023 ging het tarief terug naar 21 procent. Ter vervanging kwam er in 2023 het prijsplafond. Sindsdien is 21 procent btw weer het standaardtarief op de hele energierekening.

Aankondiging en spoedwet

Het kabinet kondigde de btw-verlaging op 11 maart 2022 aan, als onderdeel van een pakket tegen de stijgende energieprijzen en de oplopende inflatie. In hetzelfde pakket zaten een verhoging van de eenmalige energietoeslag naar € 800 voor huishoudens rond bijstandsniveau en een verlaging van de accijns op benzine en diesel met 21 procent per 1 april 2022. De Eerste Kamer behandelde het wetsvoorstel op 28 juni 2022 met spoed, zodat de maatregel per 1 juli kon ingaan.

Wat leverde het op?

Volgens de memorie van toelichting (Kamerstuk 36088, nr. 3) leverde de verlaging een huishouden met een gemiddeld verbruik ongeveer € 120 op over het tweede halfjaar, zo'n € 20 per maand. In het nieuwsbericht van maart noemde het kabinet nog een besparing van ongeveer € 140 voor het halve jaar.

Hoe werkte het op de rekening?

De ACM legde op ConsuWijzer uit dat de verlaging gold voor alle onderdelen van de energierekening, dus ook voor energiebelasting, vaste leveringskosten en netbeheerkosten. Leveranciers moesten klanten duidelijk uitleggen hoe ze de verlaging verrekenden. Voor nieuwe contracten riep de ACM leveranciers op hun aanbiedingen met 21 procent btw te tonen, zodat consumenten aanbiedingen goed konden vergelijken.

Voorschotten en jaarafrekening

Omdat de verlaging precies een half jaar gold, moest de jaarafrekening de periode 1 juli tot en met 31 december 2022 apart behandelen. Het btw-tarief van het moment van levering is leidend. De staatssecretaris van Financiën publiceerde op 1 juli 2022 een besluit (Staatscourant 2022, 17972) over de verwerking van kortingen in die periode.

Een van vele maatregelen

De btw-verlaging stond niet op zichzelf. Later in 2022 volgden de tegemoetkoming van € 190 per maand in november en december en, per 2023, het prijsplafond.

Rekenvoorbeeld

Een maandtermijn van € 250 inclusief 21 procent btw bestaat uit ongeveer € 206,61 exclusief btw. Met 9 procent btw wordt dat € 225,21, een verlaging van bijna € 25 per maand. Bij hogere termijnen, zoals veel huishoudens in de tweede helft van 2022 hadden, was het voordeel navenant groter. Dit is een eigen berekening ter illustratie.

Let op bij je jaarafrekening

Wie zijn jaarafrekening over 2022 bekijkt, ziet twee btw-tarieven: 21 procent tot en met juni en 9 procent van juli tot en met december.

Zelf verder rekenen

Wil je de impact op je eigen situatie nalopen? Gebruik de rekenhulpen op deze site: de energierekening-calculator, de pagina over dynamische stroomprijs, de terugverdientijd van zonnepanelen, hoeveel zonnepanelen je nodig hebt, de thuisbatterij-rekenhulp en energie besparen berekenen. Vul je eigen verbruik, tarieven en aannames in. De uitkomst is een schatting op basis van openbare tarieven en jouw invoer, geen persoonlijk advies van een energieleverancier.

• btw
• energiecrisis
• 2022